Η δύναμη που κρύβουμε μέσα μας

Μυστικά, διλήμματα, μικρές εξομολογήσεις και μεγάλες αποφάσεις συνθέτουν το σύμπαν των ιστοριών της Λίτσας Τότσκα στη συλλογή της «Οταν η Αλφα συνάντησε τον Εψιλον» (Ελληνοεκδοτική).

Γυναίκες χωρισμένες, ζευγαρωμένες ή μοναχικές αναμετρώνται με τη ζωή και τον χρόνο σε πολυσύχναστους δρόμους, μπροστά σε έναν καθρέφτη ή στην οθόνη του υπολογιστή, στους διαδρόμους των σουπερμάρκετ, σε μια προκυμαία ή σε έρημα τοπία. Σαν το εκκρεμές το τάνυσμά τους, ανάμεσα στη χαρά και στην απόγνωση, στην ομορφιά και στη φθορά, με λέξεις μετέωρες και χειρονομίες λειψές. Αντιπροσωπευτικός ο τίτλος της συλλογής, δανεισμένος από ομότιτλο αφήγημα που μιλά για μια συνάντηση με ανοιχτό φινάλε, όπως οι περισσότερες συναντήσεις της ζωής μας.

Οι ηρωίδες της Λίτσας Τότσκα συνδιαλέγονται με τη ζωή χαμηλόφωνα κι ας μαίνεται τρικυμία μέσα τους, κι ας διψούν για προσοχή και φροντίδα. Περισσότερο από τη «νίκη» ενδιαφέρονται για την ειρήνη με τον εαυτό τους. Αναμετρώνται με όσα καθόρισαν την πορεία τους, αναγνωρίζουν τα λάθη τους και είναι αποφασισμένες να αντισταθούν στο τελεσίδικο. Πέφτουν, χτυπούν, βάζουν τσιρότα, τινάζουν τα ρούχα τους και προχωρούν, αναζητώντας τη νέα αρχή που γεννά κάθε τέλος. Καθεμιά με το δικό της σημείο βρασμού και με τον έρωτα να μοιάζει άλλοτε με βάλσαμο κι άλλοτε με δηλητήριο.  Οι θρυμματισμένες ψυχές τους μοιάζουν με το βάζο που κρατά η γυναίκα στο ιδιαίτερο εξώφυλλο που επιμελήθηκε η Μαρία Μανουρά. Η αφήγηση, πότε στο πρώτο και πότε στο τρίτο πρόσωπο, παρακολουθεί τη σκέψη τους· προδομένες από λόγια και υποσχέσεις, επιχειρούν να αποκρυπτογραφήσουν βλέμματα, εκφράσεις και σιωπές.

Οι ιστορίες φωτίζουν τον «αόρατο» ή υποφωτισμένο μικρόκοσμο του καθημερινού, ακόμη κι όταν οι ηρωίδες ζουν στη Σμύρνη ή στην Κωνσταντινούπολη άλλων εποχών ή ακόμη στη μετεπαναστατική Ελλάδα. Ο χρόνος τους είναι ο κοινός χρόνος· το «εγώ» που διαλύεται μέσα στο «εμείς». Η μνήμη ακοίμητη ζευγαρώνει το χθες με το σήμερα, το όνειρο με την πραγματικότητα και η ματιά καταγράφει καρέ καρέ πρόσωπα και χώρους, αφήνοντας χώρο για σκέψεις που συνομιλούν με τις εμπειρίες και τα βιώματα του αναγνώστη.

Οι ιστορίες τους θα μπορούσαν να είναι σελίδες της δικής μας ζωής· καθρεφτίζουν τη δική μας σιωπηρή πάλη αλλά και τη δύναμη που κρύβουμε μέσα μας. Από τι υλικά είναι φτιαγμένες οι συναντήσεις μας και τι απομένει από τους αποχωρισμούς μας; Τι αντέχει στο άτσαλο βήμα της καθημερινότητας; Ισως ένα μικρό, σχεδόν πεισματικό φως που επιμένει να θυμίζει πως κάθε ιστορία μπορεί να ξαναρχίσει, αρκεί να το τολμήσουμε.

Η Ερικα Αθανασίου είναι συγγραφέας και δημοσιογράφος

Λίτσα Τότσκα

Οταν η Αλφα συνάντησε τον Εψιλον

Εκδ. Ελληνοεκδοτική 2025, σελ. 145

Τιμή 12,25 ευρώ