Η αφύπνιση της Ευρώπης

Ο Ντόναλντ Τραμπ είναι ένας εντελώς απρόβλεπτος ηγέτης. Ξυπνάει κάθε πρωί και κάνει δηλώσεις με αυτά που σκέφτηκε στη διάρκεια της νύχτας. Από τη μέρα που ορκίστηκε πρόεδρος των ΗΠΑ άρχισε να διεκδικεί τα εδάφη άλλων χωρών.

Η πρώτη απαίτησή του ήταν να ενταχθεί ο Καναδάς στην Αμερική ως η 53η Πολιτεία των ΗΠΑ. Το πέτυχε; Οχι, απλώς το ξέχασε σαν να μην το είχε πει ποτέ. Η δεύτερη απαίτησή του ήταν να ενταχθεί η Διώρυγα του Παναμά στις ΗΠΑ. Ούτε αυτό τού βγήκε. Η μόνη επιτυχία του ήταν η εισβολή στη Βενεζουέλα και η σύλληψη του Μαδούρο.

Ο Τραμπ μισεί την Ευρώπη, αλλά και το ΝΑΤΟ. Ο λόγος είναι απλός: Η ένωση 27 χωρών (26 για την ακρίβεια, γιατί ο Βίκτορ Ορμπαν, ο πρωθυπουργός της Ουγγαρίας, διαφοροποιείται σχεδόν πάντα) του επιβάλλει τη χάραξη μιας κοινής πλεύσης μαζί τους και αυτό τον ενοχλεί. Θέλει να αποφασίζει για όλα μόνος του, με τη νοοτροπία των χρόνων της χούντας, το «αποφασίσαμεν και διατάσσωμεν».

Αυτό εξηγεί την απέχθειά του όχι μόνο για την ΕΕ και το ΝΑΤΟ, αλλά και για τον ΟΗΕ. Το πάθος του είναι να παίρνει αποκλειστικά εκείνος τις αποφάσεις όχι μόνο για την Αμερική, αλλά για ολόκληρο τον κόσμο.

Ας έρθουμε τώρα στην Ευρώπη. Οταν η Ευρωπαϊκή Οικονομική Κοινότητα (ΕΟΚ) μετεξελίχθηκε σε Ευρωπαϊκή Ενωση, οι Ευρωπαίοι πανηγύριζαν. Εκείνο που άργησαν να καταλάβουν είναι ότι η Ευρώπη είχε γίνει ΕΕ, αλλά στην ουσία παρέμεινε ΕΟΚ. Το μόνο που την ενδιέφερε ήταν η οικονομία και η ανάπτυξη. Ολα τα προβλήματα πολιτικής και άμυνας άφηνε να τα λύνει ο εκάστοτε πρόεδρος των ΗΠΑ.

Με την άνοδο του Τραμπ στην εξουσία και τα πρώτα δείγματα της αντίληψής του για την πολιτική των ΗΠΑ, οι Ευρωπαίοι κατάλαβαν ότι είχαν να κάνουν με έναν απρόβλεπτο αμερικανό πρόεδρο και άρχισαν να ζυγίζουν την απεξάρτησή τους στον τομέα της άμυνας.

Ποιο ήταν όμως το δυνατό σπρώξιμο που τους ξύπνησε; Η παράλογη απαίτηση του Τραμπ να εντάξει τη Γροιλανδία στην Αμερική, για λόγους ασφάλειας, όπως υποστήριζε, επειδή η Ρωσία ή η Κίνα θα μπορούσαν να καταλάβουν και να ελέγχουν το τμήμα του Ατλαντικού Ωκεανού που διασχίζει τη Γροιλανδία.

Οταν κάποιες ευρωπαϊκές χώρες έστειλαν στρατό στη Γροιλανδία για πολεμικές ασκήσεις, ο Τραμπ τις απείλησε με δασμούς 100%.

Ο Ντόναλντ Τραμπ δεν ανήκει στους πολιτικούς που δεν ενδιαφέρονται να πείσουν με τα επιχειρήματά τους. Ανακοινώνει την απόφασή του για ένα πρόβλημα, υπαρκτό ή ανύπαρκτο. Αν κάποιοι αρνηθούν, προσφεύγει στους δασμούς, ή στα αεροπλανοφόρα και τις ναυτικές δυνάμεις των ΗΠΑ.

Το ίδιο ισχύει και για τη Γροιλανδία. Η Ρωσία δεν ενδιαφέρθηκε ποτέ να ελέγξει το τμήμα του Ατλαντικού γύρω από τα χωρικά ύδατα της Γροιλανδίας, ούτε ως Σοβιετική Ενωση ούτε τώρα ως Ρωσία. Οσο για την Κίνα, μιλάμε για μια χώρα που απέφυγε επιμελώς τις εντάσεις γύρω από το θέμα της Ταϊβάν και θα δημιουργούσε τώρα θέμα στον Ατλαντικό;

Το επιχείρημα του Τραμπ ήταν αυτό λέμε: προφάσεις εν αμαρτίαις. Εκείνο που πραγματικά τον ενδιέφερε ήταν οι σπάνιες γαίες και τα κοιτάσματα πετρελαίου της Γροιλανδίας.

Οταν είδε την ομόφωνη αντίδραση της ΕΕ, αλλά και της Αγγλίας, ο Τραμπ έβαλε το θέμα Γροιλανδία στην άκρη και στράφηκε κατά του Ιράν με τον ίδιο τρόπο, όπως και με τη Βενεζουέλα. Μετά, με την πίεση και των χωρών του Αραβικού Κόλπου, δέχτηκε την πρόταση του Ιράν για συνομιλίες.

Η απαίτηση του Τραμπ για τη Γροιλανδία έφερε την οριστική αφύπνιση των χωρών της ΕΕ. Οποιος ξυπνάει αργά, τρέχει και δε φτάνει. Το ίδιο συμβαίνει τώρα σε πολλές χώρες της ΕΕ, όπως η Γερμανία και η Γαλλία, τις δύο χώρες με το πιο ισχυρό αποτύπωμα στην ΕΕ. Ενας γερμανός φίλος μου μού είπε πριν από λίγες ημέρες πως η Γερμανία είχε να ζήσει τέτοια οικονομική κρίση από το τέλος του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου.

Πώς θα τα καταφέρουν οι ευρωπαϊκές χώρες του ΝΑΤΟ να οικοδομήσουν το δικό τους αυτόνομο αμυντικό σύστημα μέσα στην οικονομική κρίση; Εκτός από το υψηλό κόστος της καθημερινότητας που ταλαιπωρεί τους πολίτες των χωρών της Ευρώπης, θα προστεθούν σε αυτό και οι περικοπές, για να ενισχυθούν οι δαπάνες της άμυνας.

Και εδώ μπαίνει το καίριο ερώτημα: Ποιες θα είναι οι συνέπειες αν στις επόμενες εκλογές στη Γαλλία, τη Γερμανία, ακόμα και στην Αγγλία, η Ακρα Δεξιά γίνει κόμμα διακυβέρνησης; Οπως εξελίσσεται η κατάσταση, ο κίνδυνος δεν είναι θεωρητικός, αλλά υπαρκτός.

Οσοι ψηφίζουν την Ακρα Δεξιά στην Ευρώπη δεν ανήκουν ιδεολογικά στην Ακρα Δεξιά. Είναι πολίτες σε απελπισία. Και το πρώτο πράγμα που εξοβελίζει η απελπισία είναι η καθαρή σκέψη. Ο εξοβελισμός της καθαρής σκέψης θα είναι η επαλήθευση του πιο φανταστικού ονείρου του Ντόναλντ Τραμπ.