عکس: مرگ خاموش "باکلان" ها در سواحل خزر

ساحل بندر انزلی، یکی از مهم‌ترین و شناخته‌شده‌ترین مناطق گردشگری و پرنده‌نگری شمال کشور، این روزها شاهد صحنه‌ای تلخ و نگران‌کننده است؛ مرگ دسته‌جمعی پرندگان دریایی باکلان که نگرانی فعالان محیط‌زیست و دوستداران حیات‌وحش را برانگیخته است.بررسی‌ها نشان می‌دهد این تلفات ناشی از شیوع بیماری یا آلودگی نبوده و علت اصلی مرگ این پرندگان، گرفتار شدن در تورهای صیادی است. باکلان‌ها در جریان صید ماهی و هنگام شیرجه برای شکار، به‌طور ناخواسته وارد تورها شده و در بسیاری موارد به دلیل ناتوانی در رهایی، دچار خفگی می‌شوند.این پدیده تنها به ساحل انزلی محدود نیست و در سال‌های گذشته نیز نمونه‌هایی از مرگ باکلان‌ها در دیگر نقاط نوار ساحلی دریای خزر گزارش شده است؛ با این حال، گستردگی تلفات امسال در این منطقه بی‌سابقه توصیف می‌شود.باکلان‌ها پرندگانی با پرواز سریع و منظم هستند که اغلب به‌صورت دسته‌جمعی و در یک خط، با گردن‌های کشیده و حرکتی شتابان، آسمان را می‌شکافند و به دل دریا می‌زنند. اما همین شیرجه‌های ماهرانه در فصل ماهیگیری، گاه به بهای جان آن‌ها تمام می‌شود.صید ماهی در سواحل دریای خزر عمدتاً به روش سنتی «پره» انجام می‌شود؛ در این شیوه، تورهایی با طول و ارتفاع مشخص به‌صورت نیم‌دایره در آب پهن شده و ماهیان در محدوده‌ای حدود ۶۰۰ متر در مرکز تور تجمع می‌کنند. باکلان‌ها هنگام بالا کشیدن تور توسط صیادان، به‌صورت گروهی به سمت محل تجمع ماهی‌ها هجوم می‌آورند و تعدادی از آن‌ها در میان تورها گرفتار می‌شوند.با توجه به شیوه زندگی و نوع تغذیه این پرندگان، هر ساله با آغاز فصل صید در دریای کاسپین، گزارش‌هایی از تلف شدن باکلان‌ها در تورهای ماهیگیری منتشر می‌شود؛ موضوعی که ضرورت توجه بیشتر به راهکارهای کاهش تلفات حیات‌وحش را یادآور می‌شود.باکلان نامی با ریشه روسی دارد و این پرنده با نام‌های دیگری همچون قره‌قار، قره‌غاز و دارغاز نیز شناخته می‌شود. باکلان‌ها در خانواده باکلانان قرار دارند و از ویژگی‌های شاخص آن‌ها می‌توان به نوک قلابی یا داسی‌شکل خمیده به سمت پایین و وجود پرده کامل بین انگشتان پا اشاره کرد که آن‌ها را به پرندگانی سازگار با زیست دریایی تبدیل کرده است.